Beyaz Lahana Tohumu

Beyaz Lahana Tohumu Özellikleri

Beyaz lahana (Brassica oleracea var. capitata), serin iklim koşullarında yetiştirilen ve sıkı baş yapısıyla bilinen bir lahana türüdür. Geniş, katmanlı yaprakları zamanla gelişerek yuvarlak, basık yuvarlak veya eliptik şekilli baş oluşturur. Çeşidine göre erkenci, orta mevsim ve geççi grupları bulunur.

Bitki Türü: Beyaz baş lahana

Botanik Adı: Brassica oleracea var. capitata

Familya: Brassicaceae (Turpgiller)

Bitki Yapısı: Geniş yapraklı, baş oluşturan sebze

Baş Şekli: Yuvarlak, basık yuvarlak veya eliptik

Yetiştirme Dönemi: İlkbahar, yaz sonu ve sonbahar dönemlerinde çeşit ve bölgeye göre

Çimlenme Süresi: Uygun koşullarda yaklaşık 6-10 gün

Hasat Süresi: Fide dikiminden itibaren yaklaşık 90-150 gün; erkenci ve geççi çeşitlere göre değişir

Yetiştirme Şekli: Genellikle fide ile üretim

Baş Yapısı ve Ürün Özellikleri

Beyaz lahana başları, çeşide ve yetiştirme koşullarına bağlı olarak farklı büyüklük ve şekillerde gelişir. Dış yapraklar genellikle yeşil tonlarında, başın iç yaprakları ise beyaz veya açık krem rengindedir. Yaprakların sıkılığı, damar yapısı ve baş ağırlığı çeşide göre farklılık gösterir.

Beyaz lahana; taze tüketim, sarma, kapuska, yemek ve turşu yapımında kullanılabilir. Sarmalık çeşitlerde ince yaprak ve az belirgin damar yapısı tercih edilirken, bazı çeşitler daha iri ve sıkı baş oluşturabilir. Çeşit bilgisi bulunmadığından belirli bir baş ağırlığı veya ölçüsü verilmemiştir.

Hastalık Dayanımları

Beyaz lahanada hastalık dayanımı kullanılan çeşide göre değişir. Genel beyaz lahana türü için belirli bir hastalığa karşı genetik dayanıklılık garantisi verilemez. Yetiştiricilikte karşılaşılabilen önemli hastalıklar şunlardır:

Kök Çürüklüğü: Kök ve kök boğazında çürüme meydana getirebilir.

Mildiyö: Yapraklarda lekelenme ve gelişme geriliğine neden olabilir.

Bakteriyel Yaprak Lekesi: Yaprak dokusunda lekeler oluşturabilir.

Siyah Damar Çürüklüğü: Yaprak damarlarında kararma ve bitki gelişiminde gerileme görülebilir.

Hastalık riskini azaltmak için temiz fide ve tohum kullanılması, uygun sulama yapılması ve aynı alanda art arda lahana grubu bitkilerin yetiştirilmemesi önemlidir. Belirtilen hastalıklar türde görülebilen hastalıklardır; ürünün belirli hastalıklara dayanıklı olduğu anlamına gelmez.

Gelişim Süresi ve Yetiştirme Dönemi

Beyaz lahana serin iklim koşullarında daha kaliteli baş oluşturur. Yaklaşık 15,5-21,5 °C sıcaklık aralığı uygun gelişim için elverişlidir. Baş oluşumu genel olarak 24 °C'nin altındaki koşullarda daha iyi gerçekleşir.

Tohum ekimi bölgeye ve hasat hedeflenen döneme bağlı olarak genellikle mayıs-ağustos ayları arasında kademeli yapılabilir. Fideler 3-4 gerçek yapraklı döneme ulaştığında tarlaya şaşırtılabilir. Fide dikiminden hasada kadar geçen süre çeşidin erkencilik durumuna ve yetiştirme koşullarına göre yaklaşık 90-150 gün arasında değişebilir.

Dikim ve Bakım Önerileri

Beyaz lahana, organik madde bakımından zengin, nem tutabilen ve iyi drene olan topraklarda iyi gelişir. Toprak pH'sının ve besin durumunun üretim öncesinde analiz edilmesi önerilir.

Tohumlar fide yastıklarına veya viyollere ekilebilir.

Fideler 3-4 gerçek yapraklı olduğunda dikime alınabilir.

Genel yetiştiricilikte sıra arası yaklaşık 50-70 cm, sıra üzeri 45-60 cm uygulanabilir. Çeşidin baş iriliğine göre mesafeler değiştirilmelidir.

Düzenli ve dengeli sulama yapılmalıdır. Özellikle baş oluşum döneminde su ihtiyacı takip edilmelidir.

Toprak analizi sonucuna göre gübreleme yapılmalıdır.

Yabancı ot kontrolü için gerektiğinde çapalama yapılmalıdır.

Lahana kelebeği ve pireler gibi zararlılar düzenli olarak takip edilmelidir.

Hasat ve Kullanım Alanları

Beyaz lahana başları yeterli iriliğe ve sıkılığa ulaştığında hasat edilir. Hasat zamanı çeşidin erkenci veya geççi olmasına, ekim-dikim dönemine ve iklim koşullarına bağlıdır. Genel olarak fide dikiminden yaklaşık 90-150 gün sonra hasada başlanabilir.

Beyaz lahana taze tüketimin yanı sıra sarma, kapuska, çeşitli yemekler ve turşu yapımında kullanılır. Uygun zamanda hasat edilen başlar, çeşidin özelliklerine bağlı olarak pazarlama ve depolama amacıyla değerlendirilebilir.